Маржалық қамтамасыз ету дегеніміз не?

Клирингілік қатысушы орталық контрагенттегі шотта ұстайтын ақша және/немесе өтімді бағалы қағаздар. Бұл резерв ашық позициялар бойынша ықтимал шығынды өтеу және нарықтағы күрт өзгеріс кезінде де мәмілелер бойынша міндеттемелерді орындау үшін қажет.

Маржалық қамтамасыз ету көрсетілген қызмет үшін жасалатын төлем емес, бұл – қатысушының мәмілелер бойынша міндеттемелерді толық орындағанға дейін пайдалануға уақытша шектеу қойылған қаражаты.

Не үшін керек?

Орталық контрагент мәмілелер бойынша міндеттемелерді орындамау тәуекелін өзі көтереді. Маржалық қамтамасыз ету:

  • бүкіл нарық үшін бір қатысушының дефолт тәуекелін төмендетеді;
  • бағаның жағымсыз өзгерісі кезінде KASE Клиринг орталығының позицияларды уақытылы жабуына немесе хеджирлеуіне көмектеседі;
  • есеп айырысудың сенімділігін арттырады және адал қатысушыларды қорғайды.

Іс жүзінде бұл – орталық контрагенттің тәуекел-менеджмент жүйесіндегі қаржылық қорғаудың бірінші деңгейі.

Неден қалыптасады?

Маржалық қамтамасыз ету:

  • ақша қаражаты;
  • бекітілген Т+ қамтамасыз ету тізіміне кіретін өтімді бағалы қағаздар.

Құралдардың нақты тізбесі, рейтингіге, валютаға қойылатын талаптар мен дисконттар KASE Клиринг орталығының ішкі құжаттарына сәйкес айқындалады. Актив қамтамасыз ету ретінде пайдаланылған кезде оны еркін шығаруға немесе басқа операцияларда пайдалануға болмайды.

Маржалық қамтамасыз етудің негізгі түрлері

Бастапқы маржа

Бастапқы маржа – бұл позицияны ашқан немесе ұлғайтқан кезде бұғатталатын резерв.

  • құралдың құбылмалылығын, өтімділігін және басқа да тәуекел-факторларды ескере отырып есептеледі;
  • тәуекелдің белгіленген деңгейін сақтай отырып, бағаның жағымсыз өзгерісі кезінде болашақта туындауы мүмкін шығынды жабады;
  • қатысушы дефолтқа ұшыраған кезде, дефолт-менеджмент рәсімдерінде шығынды жабудың негізгі көздерінің бірі ретінде пайдаланылады.

Бастапқы маржа – бұл позицияны ашқан немесе ұлғайтқан кезде бұғатталатын резерв.

  • құралдың құбылмалылығын, өтімділігін және басқа да тәуекел-факторларды ескере отырып есептеледі;
  • тәуекелдің белгіленген деңгейін сақтай отырып, бағаның жағымсыз өзгерісі кезінде болашақта туындауы мүмкін шығынды жабады;
  • қатысушы дефолтқа ұшыраған кезде, дефолт-менеджмент рәсімдерінде шығынды жабудың негізгі көздерінің бірі ретінде пайдаланылады.

Төмендегі жағдайларда вариациялық маржа позицияларды қайта бағалаудың күн сайынғы (қажет болған кезде – күн ішіндегі) нәтижесін көрсетеді:

  • егер баға өзгерісі қатысушының пайдасына қарай болса, оған оң вариациялық маржа есептеледі;
  • егер баға өзгерісі қатысушы үшін жағымсыз болса, теріс вариациялық маржа қалыптасады және қатысушы жетіспейтін қамтамасыз етуді енгізуге тиіс.

Осылайша вариациялық маржа позициялар бойынша ағымдағы пайданы/залалды тіркейді және міндеттемелердің нарықтық құнын өзекті деңгейде ұстайды.

Стрестік қамтамасыз ету – бұл қосымша жеке қамтамасыз ету, оны КАСС төмендегілерді қолдана отырып есептейді:

  • нарықтың экстремалды, бірақ шынайы ауытқуларының стресс-сценарийлері;
  • кредиттік, нарықтық және жүйелік тәуекел үшін арнайы стресс-параметрлер.

Ол – сирек кездесетін, бірақ қатты күйзеліс болған жағдайда клиринг жүйесін қорғаудың қосымша деңгейі.

Бастапқы маржа – бұл позицияны ашқан немесе ұлғайтқан кезде бұғатталатын резерв.

  • құралдың құбылмалылығын, өтімділігін және басқа да тәуекел-факторларды ескере отырып есептеледі;
  • тәуекелдің белгіленген деңгейін сақтай отырып, бағаның жағымсыз өзгерісі кезінде болашақта туындауы мүмкін шығынды жабады;
  • қатысушы дефолтқа ұшыраған кезде, дефолт-менеджмент рәсімдерінде шығынды жабудың негізгі көздерінің бірі ретінде пайдаланылады.

Төмендегі жағдайларда вариациялық маржа позицияларды қайта бағалаудың күн сайынғы (қажет болған кезде – күн ішіндегі) нәтижесін көрсетеді:

  • егер баға өзгерісі қатысушының пайдасына қарай болса, оған оң вариациялық маржа есептеледі;
  • егер баға өзгерісі қатысушы үшін жағымсыз болса, теріс вариациялық маржа қалыптасады және қатысушы жетіспейтін қамтамасыз етуді енгізуге тиіс.

Осылайша вариациялық маржа позициялар бойынша ағымдағы пайданы/залалды тіркейді және міндеттемелердің нарықтық құнын өзекті деңгейде ұстайды.

Стрестік қамтамасыз ету – бұл қосымша жеке қамтамасыз ету, оны КАСС төмендегілерді қолдана отырып есептейді:

  • нарықтың экстремалды, бірақ шынайы ауытқуларының стресс-сценарийлері;
  • кредиттік, нарықтық және жүйелік тәуекел үшін арнайы стресс-параметрлер.

Ол – сирек кездесетін, бірақ қатты күйзеліс болған жағдайда клиринг жүйесін қорғаудың қосымша деңгейі.

Бірыңғай лимит және кепілдікті қамтамасыз ету

Қамтамасыз етудің жеткіліктілігін бағалау үшін KASE Клиринг орталығы арнайы есептік көрсеткіштерді пайдаланады

Бірыңғай лимит

Ол:

  • жаңа мәміле жасау;
  • ашық позицияларды қолдау үшін қатысушының бос қамтамасыз етудің қандай мөлшерін қолдана алатынын көрсетеді.

Бірыңғай лимитті есептеген кезде төмендегілер есепке алынады:

  • бастапқы маржа;
  • вариациялық маржа – позицияларды қайта бағалаудың күн сайынғы және күн ішіндегі нәтижесі;
  • белгіленген тәуекел-параметрлер мен дисконттар;
  • Т+ қамтамасыз ету тізіміндегі активтердің құны;
  • Клиринг ережелерінде көзделген өзге элементтер

Кепілдікті қамтамасыз ету

Мерзімді нарықта пайдаланылады.

Бұл – туынды құралдар бойынша тәуекелді жабу үшін резервтелген құралдар және/немесе активтер. Ол маржа жүйесін толықтырып, мерзімді келісімшарттар бойынша қорғаудың жалпы деңгейінде ескеріледі.

Жиі қойылатын сұрақтар

Қамтамасыз етудің жеткіліктілігін бағалау үшін KACC арнайы есептік көрсеткіштерді қолданады.

КАСС клиринг процесінің түйінді сәттерінде қамтамасыз ету деңгейін бақылайды. Тексеру:

  • жаңа өтінім берген кезде;
  • баға шекарасы айтарлықтай өзгерген кезде;
  • әрбір mark-to-market клиринг сессиясының қорытындысы бойынша;
  • қажет болған жағдайда – нарықта күрт өзгеріс болған кезде күн ішінде жүргізіледі.

Егер есеп айырысу нәтижесі бойынша бос қамтамасыз ету жеткіліксіз болса, mark-to-market қорытындысы бойынша автоматты түрде margin-call қалыптастырылады.

Margin-call – mark-to-market қорытындысы бойынша маржаның ағымдағы деңгейі позициялар бойынша тәуекелді жабу үшін жеткіліксіз болса, қосымша қамтамасыз етуді енгізу талабы.

Қатысушы не істейді:

  1. Белгіленген арналар арқылы (әдетте, брокер арқылы немесе, егер ол клирингілік қатысушы болса, тікелей) margin-call туралы хабарлама алады.
  2. Белгіленген уақыт ішінде:
    • Т+ қамтамасыз ету тізімінен қамтамасыз етуге қабылданатын қосымша қаражатты және/немесе активтерді енгізеді;
    • немесе тәуекелді және талап етілетін маржа көлемін азайту үшін позицияларды қысқартады.
  3. Қамтамасыз ету толықтырылғаннан кейін бірыңғай лимит қалпына келтіріледі, қатысушы қалыпты режімде сауда-саттықты жалғастыра алады.

Егер margin-call мерзімінде орындалмаса, KACC:

  • жаңа позицияларды ашу мүмкіндігін шектеуге;
  • қатысушы позицияларының бір бөлігін немесе бәрін мәжбүрлі түрде жабуға бастамашылық етуге;
  • Клиринг ережелеріне сәйкес туындаған шығынды жабу үшін қолда бар қамтамасыз етуді пайдалануға құқылы.

KASE клиринг орталығы

Кеңсе

нөмірі:
+7 (727) 237 53 00

Клирингілік орталық

нөмірі:
+7 (727) 237 60 06

Есеп айырысу палатасы

нөмірі:
+7 (727) 296 64 01 (валюта нарығындағы және деривативтер нарығындағы есеп айырысулар)+7 (727) 237 53 34 (қор нарығындағы есеп айырысулар)